Canadese kreeft – ook Atlantische/Amerikaanse kreeft genoemd – is een iconisch decapood schaaldier uit de noordwestelijke Atlantische Oceaan. Het dier leeft op de zeebodem, verschuilt zich in spleten en holen, en levert stevig, lichtzoet vlees in staart en scharen. In België duikt hij vaak op als “feestkreeft”: levend verkocht, of als (voor)gekookte delen. Voedingskundig is kreeft bijzonder interessant voor koolhydraatbewuste eters: nul koolhydraten, veel eiwit, relatief weinig vet. Tegelijk zijn er aandachtspunten: herkomst en duurzaamheid (regionale stockstatus, bijvangst/entanglement-issues) en voedselveiligheid rond “tomalley” (het groene orgaanmateriaal). Met de juiste aankoopkeuzes en een korte, precieze garing is Canadese kreeft een elegante, lichte luxe op tafel

Wat is het?

De Canadese kreeft is de soort Homarus americanus (familie Nephropidae, orde Decapoda). In de handel wordt “Canadese” doorgaans gebruikt voor kreeft uit Canada/VS (noordwest-Atlantisch), in tegenstelling tot de Europese zeekreeft (Homarus gammarus).

Voorkomen, oorsprong en habitat

De Amerikaanse kreeft komt voor in de noordwestelijke Atlantische Oceaan, ruwweg van Labrador tot Cape Hatteras (North Carolina). Hij leeft op de zeebodem, vaak in rotsachtige zones met schuilplaatsen, maar kan ook op zachtere bodems voorkomen waar hij kan graven. Ze voeden zich voornamelijk met kleine ongewervelde dieren, krabben, mosselen of aas. Ook kannibalisme van kleinere soortgenoten komt wel eens voor. In de visserijcontext wordt vaak gesproken over beheergebieden en stocks (o.a. Gulf of Maine/Georges Bank versus Southern New England).

Beschrijving

Homarus americanus heeft een groot, gespierd “garnaalachtig” lichaam met 10 poten, waarvan 2 grote scharen. Meestal zie je een krachtige “crusher” (klik-/knijpschaar) om schelpen te kraken en een fijnere “cutter/ripper” (grijpschaar) om te scheuren. Ze kunnen lang leven meer dan 15kg wegen en tot 60 cm groot worden.

Levend is hij niet rood, maar eerder olijfgroen tot groenbruin met donkere/roodachtige spikkels; het bekende restaurant-rood ontstaat door verhitting. Kreeften vervellen (ruien) om te groeien; na een rui is de schaal tijdelijk zachter en is het dier kwetsbaarder.

Soorten & variaties (handel)

• Soort: in deze fiche gaat het om één soort: Homarus americanus.
• Hard-shell vs soft-shell:
  • Hard-shell (vaak herfst/winter): stevig pantser, “gevuld” vlees, vergevingsgezinder bij garing.
  • Soft-shell (na rui): makkelijker te kraken, maar gevoeliger voor uitdroging/overgaring.
• Maat in de keuken: “chick/kwart”, “half”, “market/prime” zijn vooral gewichtscategorieën (praktisch voor porties), geen aparte soorten.

Seizoen

Beschikbaarheid: praktisch jaarrond (levend, gekoeld of ingevroren), maar piekmomenten verschillen per regio. Voor feestgebruik (najaar–winter) is hard-shell vaak populair omdat het vlees “voller” aanvoelt.

Rijk aan de vitamine B12 en de mineralen jodium, fosfor en selenium, ook o.a. choline en zink. Natrium kan relatief hoog zijn afhankelijk van bereiding en product.

Kreeft is koolhydraatvrij (GI/GL ≈ 0) en eiwitrijk. Nutri-Score A

Canadese kreeft past uitstekend in koolhydraatbewuste voeding: hoge verzadiging via eiwit, vrijwel geen koolhydraten, en culinair sterk in “groente-gedreven” borden (prei, asperge, venkel, sla, citrus, kruiden).

Gezondheids-en veiligheidsaandachtspunten

• Schaaldierallergie: klassiek allergeen.
• Trommeltje “tomalley” (groene ‘lever’/hepatopancreas): diverse overheidsadviezen waarschuwen om dit niet te eten, omdat bepaalde contaminanten en toxines daar kunnen concentreren; vaak wordt ook geadviseerd het kookvocht weg te gooien.
• Zout/natrium: vooral bij bereiding in gezouten water of bij kant-en-klare producten

Aankoop

De Canadese kreeft is een stuk goedkoper dan de Europese zeekreeft. Ze zijn bijna het hele jaar verkrijgbaar. De beste kwaliteit komt vaak van gespecialiseerde leveranciers die rechtstreeks kreeft importeren uit Canada, vooral van de oostkust.

• Levend = vitaal: beweeglijke poten/antennes, staart trekt krachtig aan; geen ammoniakgeur.
• Herkomst vragen: Canada/VS, en bij voorkeur concreet (regio/visserij).
• Duurzaamheid niet simplistisch maken:
  • In de VS geeft NOAA aan dat de visserij (Gulf of Maine/Georges Bank) niet overbevist is, maar dat er wel sprake kan zijn van overfishing; Southern New England is overfished.
  • Tegelijk wijzen sommige duurzaamheidswijzers op risico’s voor Noord-Atlantische walvissen door verticale lijnen van pot/trap-visserij (waardoor ratings kunnen dalen).
  • Praktisch advies: koop bij leveranciers die transparant zijn over herkomst én mitigatie (walvismaatregelen, gear-updates).
• MSC-label: er bestaan MSC-gecertificeerde Canadese kreeftvisserijen; let wel op dat certificaten een vervaldatum hebben (voorbeeld: “Maritime Canada inshore lobster trap fishery” liep tot 24 feb 2026). Kijk dus naar actuele verpakking/lotinfo.
• Kies maat op gerecht: 450–600 g is vaak “één-persoons” als hoofdcomponent; groter is luxer maar niet lineair “lekkerder”.
• Vermijd ‘oude’ kreeft in bassin: vraag hoe lang hij al zit (kwaliteit zakt).

Bewaren

• Levend (thuis): zo kort mogelijk; koel bewaren (4°C), afgedekt met een vochtige doek, niet in zoet water, niet luchtdicht afsluiten. Streef naar bereiding binnen 24 uur.
• Gekookt vlees (gekoeld): bij voorkeur 1–2 dagen; volg altijd “use-by” bij aankoop van bereid product.
• Vacuüm (gekoeld): alleen zinvol bij zeer hygiënisch werken en stabiel koud; gebruik als kwaliteitsregel: korte horizon (en bij twijfel invriezen). Tot 2 weken in de koelkast.
• Diepvries: voor beste kwaliteit: invriezen in porties (vlees apart of in schaal) en binnen enkele (3-6) maanden gebruiken.

Canadese kreeft komt het mooist tot zijn recht wanneer je hem behandelt als een “edel eiwit” dat vooral textuur en zoetheid brengt. Klassiek is hij schitterend met boter, citrus en zachte kruiden (bieslook, dragon), maar hij is even sterk in meer groente-gedreven combinaties: venkel, prei, koolrabi, asperge, aardpeer (als je niet strikt keto wil), of een lichte bisque als sausbasis.

In feestcontext werkt kreeft ook uitstekend in een lauwwarme salade, in ravioli/gevulde pasta, of als royale topping op een fluweelzachte soep (bloemkool, knolselder, prei).

Hou er rekening mede dat een kreeft een 25 à 30% van zijn gewicht verliest bij het koken.

Culinaire toepassingen:

• Gegrilde kreeft: Populair in de zomer. De kreeft wordt doormidden gesneden en gegrild met boter, knoflook en kruiden.
• Kreeftensoep (bisque): Een rijke, romige soep gemaakt van kreeftenschalen en vlees, perfect voor een verfijnde maaltijd.
• Kreeftensalade: Gekookt kreeftenvlees geserveerd op een bedje van groene groenten, vaak met een lichte citroenvinaigrette.

Misleidende claims of marketing

• “Altijd duurzaam”: te zwart-wit. Stockstatus en impact kunnen regionaal verschillen; bovendien spelen walvisrisico’s mee in sommige beoordelingen.
• “Hoe groter, hoe beter”: vooral een prijspsychologie; textuur/zoetheid zitten ook in “market size”.
• “Canadese kreeft is Europees alternatief”: culinair ja, maar het is een andere soort met andere keten/impact.

1. Gaar kort, rust kort: overgaring maakt kreeft taai en droog.
2. Scharen vs staart: scharen mogen net iets langer, staart is sneller klaar.
3. Bisque “met controle”: rooster schalen licht, blus, trek kort; reduceer en monteer met een beetje boter of room.
4. Schalen = goud: maak fumet/bisque-basis; vries schalen in tot je genoeg hebt.
5. Kookvocht: in sommige adviezen wordt aangeraden het niet te gebruiken wanneer tomalley/organen meegekookt hebben, omdat contaminanten kunnen overgaan in de vloeistof.
6. Tomalley: culinair bekend, maar beter vermijden om dezelfde reden.